در ابتدا به بیان زیر شاخه های حقوق شهرداری می پردازیم:
1)شهرداری و شورا
2)قوانین شهرسازی
3)مصوبات شورای عالی معماری
4)اراضی و املاک
5)مقررات مالی
6)مقررات استخدامی
7)صنوف و اماکن عمومی
8)حمل و نقل و ترافیک
9)فضای سبز
آنجا كه چشمان مشتاقی برای انسانی اشك میریزد، زندگی به رنج كشیدنش میارزد
شهرداری و شوراها
* قانون شهرداری - مصوب 11/4/1334 با اصلاحات و الحاقات
فصل اول ـ در تاسیس شهرداری ( ماده 1 تا 3 )
فصل دوم ـ انتخابات انجمن شهر ( ماده 4 ت32 )
فصل سوم ـ در تشکیل انجمن شهر ( ماده 33 تا 44 )
فصل چهارم ـ در وظایف انجمن ( ماده 45 تا 49 )
فصل پنجم ـ در انتخاب شهردار و معاون شهرداری ( ماده 50 تا 54 )
فصل ششم ـ در وظایف شهرداری ( ماده 55 تا 57 )
فصل هفتم ـ مقررات استخدامی و مالی ( ماده 58 تا 85 )
فصل هشتم ـ در مقررات جزایی ( ماده 86 تا 92 )
فصل نهم ـ خاتمه ( ماده 93 تا 119 )
* قانون نوسازی و عمران شهری - مصوب 7/9/1347 با اصلاحات
* آیین نامه اجرایی تبصره 2 ماده 16 قانون نوسازی و عمران شهری مصوب 1/4/48 با اصلاحات
* آیین نامه اجرایی ماده 31 قانون نوسازی و عمران شهری - مصوب 6/8/1348
* آیین نامه اجرایی ماده 12 قانون نوسازی و عمران شهری - مصوب 30/3/1349
* قانون اصلاح پارهای از مواد قوانین مربوط به شهرداری و نوسازی و عمران شهری - مصوب 31/3/1351
* لایحه قانونی اصلاح قسمتی از مقررات قانون نوسازی و عمران شهری - مصوب 12/6/1358 شورای انقلاب جمهوری ایران
* آیین نامه ترتیب ممیزی و تشخیص و طرز وصول عوارض (موضوع تبصره 1 ماده 2 قانون نوسازی و عمران شهری)- مصوب 1348
* تصویبنامه در خصوص تعیین بهای اراضی در شهرها
* قانون استفساریه ماده 26 قانون نوسازی و عمران شهری
* قانون تشکیلات ، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران - مصوب 1/3/1375
فصل اول ـ تشکیلات ( ماده 1 تا 16 )
فصل دوم ـ انتخابات ( ماده 17 تا 67 )
فصل سوم ـ وظایف و اختیارات شوراها ( ماده 68 تا 78 )
فصل چهارم ـ ترتیب رسیدگی به تخلفات ( ماده 79 تا 82 )
فصل پنجم ـ سایر مقررات ( ماده 83 تا 95 )
* آیین نامه اجرایی انتخابات شوراهای اسلامی شهرستان ، استان و شورای عالی استانها - مصوب 30/4/1381 هیات وزیران
* آیین نامه اجرایی تشکیلات ، انتخابات داخلی و امور مالی شوراهای اسلامی شهرک - مصوب 11/1/1378 هیات وزیران
* آیین نامه اجرایی انتخابات شوراهای اسلامی شهر و شهرک - مصوب 16/4/1381 هیات وزیران
فصل اول :کلیات ( ماده 1 تا 20 )
فصل دوم: هیات اجرایی ( ماده 21 تا 37 )
فصل سوم: هیاتهای نظارت ( ماده 38 تا 44 )
فصل چهارم: اعلام داوطلبی ، بررسی سوابق و رسیدگی به صلاحیت داوطلبان ( ماده 45 تا 60 )
فصل پنجم: تبلیغات ( ماده 61 تا 66 )
فصل ششم: برنامه روز اخذ رای و قرائت آرا و اعلام نتیجه اخذ رای ( ماده 67 تا 69 )
فصل هفتم: بررسی شکایات ( ماده 70 تا 76 )
فصل هشتم: صدور کارت عضویت اعضا و امحای اوراق انتخاباتی ( ماده 77 تا 79 )
* آییننامه اجرایی تشکیلات ، انتخابات داخلی و امور مالی شوراهای اسلامی بخش - مصوب 11/1/1378 هیات وزیران
* آیین نامه اجرایی انتخابات شوراهای اسلامی روستا و بخش - مصوب 16 4 81
فصل اول: کلیات ( ماده 1 تا 19 )
فصل دوم: هیات اجرایی ( ماده 20 تا 36 )
فصل سوم: هیاتهای نظارت ( ماده 37 تا 45 )
فصل چهارم: اعلام داوطلبی ، بررسی سوابق و رسیدگی به صلاحیت داوطلبان ( ماده 46 تا 61 )
فصل پنجم: تبلیغات ( ماده 62 تا 67 )
فصل ششم: برنامهریزی رای و قرایت آرا و اعلام نتیجه اخذ رای ( ماده 68 تا 70 )
فصل هفتم: بررسی شکایات ( ماده 71 تا 77 )
فصل هشتم: انتخابات شورای اسلامی بخش ( ماده 78 تا 83 )
فصل نهم: صدور کارت عضویت اعضای شوراها و امحای اوراق انتخاباتی ( ماده 84 تا 86 )
* قانون راجع به منع توقیف اموال منقول و غیرمنقول متعلق به شهرداری ها - مصوب 14/2/61
* آیین نامه اجرایی تشکیلات ، انتخابات داخلی و امور مالی شوراهای اسلامی روستا و نحوه انتخاب دهیار - مصوب 1378
* آیین نامه اجرای قانون تغییرعنوان اعضای شوراهای اسلامی روستاهایی که به شهر تبدیل شدهاند - مصوب 1378
* اصلاح آیین نامه اجرایی انتخابات شوراهای اسلامی شهر و شهرک – مصوب 1382
* تصویبنامه در خصوص آیین نامه اجرایی انتخابات شوراهای اسلامی روستاو بخش – مصوب 1382
* قانون اصلاح مواد (1)، (2) و (7) قانون تشکیلات ، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخابات شهرداران مصوب 1375 - مصوب 1382
* قانون استفساریه ماده (28) قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب 1384
* قانون اصلاح موادی از قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب 1375 با اصلاحات بعدی
* اصلاح ماده (8) اصلاحی آییننامه اجرایی انتخابات شوراهای اسلامی روستا و بخش - مصوب ۱۳۸۶/۷/۱
آنجا كه چشمان مشتاقی برای انسانی اشك میریزد، زندگی به رنج كشیدنش میارزد
فصل اول ـ در تاسیس شهرداری ( ماده 1 تا 3 )
قانون شهرداری - مصوب 11/4/1334 با اصلاحات و الحاقات
فصل اول ـ در تاسیس شهرداری
ماده 1 ـ در هر محل که جمعیت آن حداقل به پنج هزار نفر بالغ باشد شهرداری تاسیس میگردد.
تبصره 1 ـ در هر نقطه که از نظر موقعیت و اهمیت تشکیل شهرداری ضرورت داشته باشد ولو جمعیت آن به پنجهزار نفر بالغ نشود وزارت کشور میتواند در آن محل دستور تشکیل انجمن و شهرداری بدهد و چنانچه پس از تشکیل شهرداری در نقاط مزبور ضمن عمل معلوم شود عوارض وصولی تکافوی هزینه شهرداری را نمینماید و با در نظر گرفتن وضع اقتصادی و مالی محل برای اداره امور شهرداری درآمد جدیدی نمیتوان تهیه نمود وزارت کشور مجاز است شهرداری این قبیل نقاط را منحل نماید.
تبصره 2 ـ در نقاطی که فقط در بعضی از فصول برقراری شهرداری لازم باشد برای فصل مزبور و همچنین برای چند محل که به یکدیگر نزدیک و جمعا اقتضای تشکیل شهرداری داشته باشند میتوان یک شهرداری تاسیس کرد.
ماده 2 ـ حدود حوزه هر شهرداری بوسیله با تصویب انجمن شهر تعیین میشود و پس ازموافقت شورای شهرستان و تصویب وزارت کشور قابل اجرا است.
ماده 3 ـ شهرداری دارای شخصیت حقوقی است.
آنجا كه چشمان مشتاقی برای انسانی اشك میریزد، زندگی به رنج كشیدنش میارزد
فصل دوم ـ انتخابات انجمن شهر ( ماده 4 ت32 )
فصل دوم ـ انتخابات انجمن شهر
الف ـ تقسیمبندی شهر، حوزههای انتخابیه و تعداد انجمن:
ماده 4 ـ هر حوزه شهرداری انجمنی خواهد داشت بنام انجمن شهر که اعضا آن از طرف اهالی مستقیما و با رای مخفی به اکثریت نسبی برای مدت چهار سال انتخاب میشوند.
مواد 5 و 6 ـ طبق ماده 113 لغو شده است.
ماده 7 ـ تعداد اعضای انجمن شهرها بدین ترتیب تعیین میشود.
تهران 30 نفر
شهرهای از 250 هزار نفر جمعیت ببالا15 نفر
شهرهای از 100 هزار تا 250 هزار نفر جمعیت12 نفر
شهرهای از 50 هزار تا 100 هزار نفر جمعیت9 نفر
شهرهای از 10 هزار تا 50 هزار نفر جمعیت7 نفر
شهرهای کمتر از 10هزار نفر5 نفر
تبصره ـ جمعیتی که ملاک تعیین عده نمایندگان هر حوزه است آخرین سرشماری عمومیکشور است که نتیجه آن قبل از صدور دستور شروع انتخابات انجمن شهر رسما اعلام شده باشد.
ب ـ شرایط انتخاب کردن و انتخاب شدن
ماده 8 ـ انتخابکننده باید واجد شرایط زیر باشد:
1 ـ تابعیت ایران.
2 ـ داشتن 18 سال تمام.
3 ـ توطن در محل انتخاب و یا لااقل سکونت در آنجا از ششماه قبل از انتخابات و یا آنکه شخصا در آن حوزه به کسب یا حرفه معینی اشتغال داشته باشد و در صورتی که محل سکنی و محلکسب یا حرفه مختلف باشد فقط محل سکنی معتبر است.
4 ـ عدم محکومیت بجنایت یا جنحهای که موجب محرومیت از حقوق اجتماعی است.
5 ـ محجور نبودن و عدم محکومیت به ورشکستگی به تقصیر.
تبصره ـ رای دهندگان موظفند قبل از دادن رای برگ انتخاباتی تحصیل کنند.
نحوه تنظیم دفاتر ثبت نام و صدور برگ انتخاباتی و تشخیص صلاحیت رای دهندگان بر اساسمقررات این قانون بموجب آیین نامهای خواهد بود که ظرف دو ماه از تاریخ تصویب این قانون ازطرف وزارت کشور تهیه و بتصویب هیات وزیران برسد.
ماده 9 ـ انتخابشونده باید دارای شرایط زیر باشد:
1 ـ تابعیت ایران.
2 ـ داشتن 25 سال تمام سن.
3 ـ توانایی خواندن و نوشتن فارسی باندازه کافی.
4 ـ لااقل سه سال ساکن محل انتخاب باشد.
5 ـ عدم محرومیت از حقوق اجتماعی.
6 ـ محجور نبودن و عدم محکومیت به ورشکستگی به تقصیر.
ماده 10 ـ اشخاص زیر از انتخاب شدن محرومند.
1 ـ نخستوزیر ـ وزیران و معاونان آنان و نمایندگان مجلسین در تمام کشور و استانداران و فرمانداران و قضات دادگستری و شهرداران و بخشداران و کلیه روسای ادارات و سازمانها و شرکتهای دولتی و موسسات وابسته به دولت و شهرداریها همچنین مدیرعامل جمعیت هلال احمر ایران ـرییس اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ـ رییس اتاق اصناف ـ رییس شورای داوری ـ رییس انجمن بهداری ـ رییس شورای آموزش و پرورش منطقهای و قایممقام و معاونان مقامات مذکور در حوزهمأموریت و کار خود به استثنای استادان و دانشیاران و استادیاران و سایر افرادی که در موسسات اموزش عالی تدریس میکنند مشروط بر آنکه دارای شغل دولتی نباشند و همچنین کارکنانآموزشی وزارت آموزش و پرورش که منحصرا به امر تدریس اشتغال ورزند.
2 ـ افسران و نفرات شهربانی و ژاندارمری و ارتش و همردیفان آنها از هر دسته تا موقعی که درخدمت هستند از انتخاب کردن و انتخاب شدن محرومند.
3 ـ اعضای انجمنهای ایالتی و ولایتی و اعضا انجمن نظارت انتخابات انجمن شهر در دورهایکه دارای این سمت هستند.
4 ـ هیچیک از کارمندان و کارگران ادارات و بنگاههای دولتی و سازمانهای وابسته به دولت وکسانیکه بنحوی از انحا از شهرداری مستمرا حقوق و یا کمک مالی دریافت میدارند در حوزهمأموریت خود نمیتوانند انتخاب شوند مگر اینکه قبل از نشر اعلان انتخابات بازنشسته شده یا استعفا داده یا از خدمت خارج شده باشند که در اینصورت انتخاب آنان مانعی ندارد.
تبصره ـ در نقاطی که دولت مقتضی بداند و اعلام نماید شرکت کارمندان و کارگران سازمانهایی که با سرمایه دولت تشکیل شده ولی بصورت بازرگانی اداره میشوند در انتخابات انجمن شهر بلامانع است.
5 ـ روسا و اعضا هیات مدیره و مدیران عامل شرکتها و کسانی که تامین تمام یا قسمت اعظم یکی از حوایج عمومی حوزه شهرداری از قبیل خواربار ـ وسایل نقلیه ـ برق ـ آب ـ دارو و امثال اینها را بعهده دارند نمیتوانند بعضویت انجمن شهرداری محلی که مرکز فعالیت آنهاست انتخاب شوند.
تبصره ـ چنانچه یکی از کارمندان پایهدار دولت یا شهرداری بعضویت انجمن انتخاب شود مدت نمایندگی جزو سابقه خدمت او محسوب میشود.
ماده 11 ـ از اشخاصی که با یکدیگر قرابت نسبی یا سببی بشرح زیر داشته باشند:
پدر ـ مادر ـ فرزند ـ نوه ـ برادر ـ خواهر ـ برادرزاده ـ خواهرزاده ـ همسر خواهر و برادر همسر ـفرزند همسر، فقط آنکسی که رای او بیشتر است میتواند عضویت یک انجمن را دارا باشد و درصورت تساوی آرا یکی از آنها بحکم قرعه معین خواهد شد و اگر قرابت پس از اتمام انتخابات و صدور اعتبارنامه یا هر زمانی از دوره قانونی انجمن حاصل و یا معلوم گردد بلافاصله در اولین باریکه انجمن تشکیل جلسه میدهد بحکم قرعه یکنفر ابقا میشود و بجای شخص یا اشخاصی کهخارج شدهاند از شخص یا اشخاصی که بعد از آنها رایشان بیشتر است، دعوت خواهد شد.
ماده 12 ـ هر عضو انجمن شهرداری که فاقد یکی از شرایط انتخاب شونده (مذکور در ماده 9 اینقانون) گردد و یا یکی از مشاغلی را که موجب محرومیت از عضویت انجمن شهرداری است قبولکند از همان موقع منعزل شناخته میشود و فرماندار یا بخشدار موظف است بمحض اطلاع مراتبرا بعضو منعزل و انجمن شهر اعلام نماید.
ماده 13 ـ یکنفر نمیتواند در بیش از یک انجمن شهر عضویت داشته باشد.
تبصره ـ در شهرهایی که به حوزههای انتخابیه تقسیم میشود هرگاه یکنفر در بیش از یک حوزهانتخاب گردد فقط میتواند نمایندگی یکی ازحوزهها را داشته باشد و از سایر حوزهها کسانی که بعداز او حایز اکثریت هستند نمایندگی آن حوزهها را خواهند داشت مشروط بر اینکه نفر بعدی حداقلدارای نصف آرا آخرین نماینده منتخب حوزه باشد والا انتخابات در آن حوزه تجدید خواهد شد.
ج ـ در تعیین داوطلبان و تشکیل انجمن نظارت
ماده 14 ـ فرمانداران یا بخشداران حداکثر ظرف مدت سه روز پس از وصول دستور وزارتکشور تاریخ و محل تشکیل کمیسیون موضوع ماده 15 و شرایط انتخابشوندگان و مدت اعلامداوطلبی عضویت در انجمن را بموجب آگهی به اطلاع عموم اهالی بخش یا مرکز فرمانداریمیرسانند.
داوطلبان عضویت در انجمن باید برگ داوطلبی خود را ظرف ده روز از تاریخ انتشار آگهیشخصا به فرمانداری یا بخشداری تسلیم نمایند.
ماده 15 ـ پس از انتشار آگهی مزبور در ماده 14 بمنظور احراز شرایط قانونی در مورد داوطلبانعضویت در انجمن حداقل دو ماه قبل از روز اخذ رای بدستور وزارت کشور در مرکز هر فرمانداری یابخشداری کمیسیونی بریاست فرماندار یا بخشدار و بعضویت رییس دادگاه شهرستان در شهرستان ورییس دادگاه بخش در بخش و رییس اداره آموزش و پرورش و رییس اداره ثبت احوال و یکنفر معتمد محل بانتخاب فرماندار یا بخشدار تشکیل میگردد. در بخشها رییس آموزش و پرورش بخش ، نماینده ثبت احوال عضویت کمیسیون را دارا خواهند بود. در غیاب هریک از افراد مذکور دربالا از جانشین آنان دعوت بعمل خواهد آمد.
در صورتی که تکمیل تعداد اعضای کمیسیون با افراد مذکور میسر نباشد، فرماندار یا بخشدارمیتواند از دبیران یا آموزگاران یا سردفتران یاروسای انجمن ده برای تشکیل و تکمیل عده اعضایکمیسیون دعوت نماید. داوطلبان عضویت در انجمنها نمیتوانند عضو کمیسیون مذکور باشند وهرگاه اعضا این کمیسیون داوطلب عضویت در انجمن شهر گردد مستعفی تلقی شده و طبق مقرراتاین ماده بجای آنان از افراد دیگر دعوت بعمل خواهد آمد. کمیسیون پس از رسیدگی اسامی افرادواجد شرایط قانونی را بمرجع حزبی مربوط در محل اعلان میکند تا طبق ضوابط حزبی و با توجهبه تعداد داوطلبان و جمعیت هر حوزه انتخابیه حداکثر تا چهار برابر تعداد اعضای انجمن نامزدهای انتخاباتی از طرف حزب اعلام شود و رای دهندگان میتوانند فقط به افراد اعلام شده رای دهند.
بعد از انتشار اعلام اسامی داوطلبان واجد شرایط کمیسیون نسبت به تعیین اسامی 24 نفر از معتمدین محلی با سواد از بین گروههای مختلف که دارای شرایط رای دهنده باشند اقدام مینماید و فرماندار یا بخشدار از 24 نفر مذکور برای تشکیل انجمن نظارت در محل بخشداری یا فرمانداری دعوت خواهد نمود.
دعوتشدگان در همان جلسه با رای مخفی و اکثریت نسبی از بین خود هفت نفر را بعنوان عضواصلی و هفت نفر را بعنوان عضو علی البدل انتخاب میکنند. برای تشکیل جلسه مذکور حضور حداقل دو سوم دعوت شدگان ضروری است. در بخشهایی که چند انتخابات برای تشکیل چندانجمن شهر در جریان باشد نماینده بخشدار در تشکیل انجمن وظایف مظایق بخشدار را بعهدهخواهد داشت.
تبصره 1 ـ در بخشهایی که انتخابات برای تشکیل چند انجمن شهر در جریان است تکالیف مربوط به احراز شرایط قانونی داوطلبان و تعیین 24 نفر معتمدان و رسیدگی بشکایات موضوع ماده30 و سایر وظایف مربوط توسط کمیسیون مذکور در این ماده انجام خواهد شد.
تبصره 2 ـ انجمنهای نظارت بر انتخابات با نظارت فرماندار و بخشدار محل مسئول صحتانتخابات خواهند بود.
تبصره 3 ـ هرگاه قبل از تشکیل انجمن نظارت یک یا چند نفر از داوطلبان نمایندگی استعفا دهند مراتب از طرف فرماندار یا بخشدار برای اطلاع رای دهندگان اعلام میشود و داوطلب مستعفی حق استرداد استعفای خود را ندارند.
تبصره 4 ـ وزارت کشور مکلف است نسبت به تشکیل انجمن شهر در کلیه نقاطی که شهرداری تاسیس شده یا بشود اقدام نماید.
ماده 16 ـ از داوطلبان عضویت در انجمن شهر نباید برای عضویت انجمن نظارت و شعب اخذ رای و شعب ثبتنام دعوت بعمل آید ولی هر داوطلب میتواند برای نظارت در اخذ و قرایت آرا نمایندهای به انجمن نظارت و شعب اخذ رای معرف کند.
ماده 17 ـ کسانی که برای عضویت انجمن نظارت انتخاب میشوند بلافاصله تحت ریاست مسن ترین اعضا تشکیل جلسه داده یک رییس و یک نایب رییس و لااقل سه منشی از بین خود با رای مخفی و به اکثریت انتخاب مینمایند نظم جلسات انجمن با رییس و در غیاب رییس با نایب رییس خواهد بود و نوشتن صورت جلسات بعهده منشی هاست.
ماده 18 ـ انتخاب رییس و نایب رییس فردی است و به اکثریت تام خواهد بود و در صورتعدم حصول اکثریت تام دفعه دوم انتخاب به اکثریت نسبی صورت میگیرد. انتخاب سه نفر منشی جمعی و به اکثریت نسبی است.
ماده 19 ـ بمنظور اخذ رای و استخراج آرا ، انجمنهای نظارت مکلفند با تصویب کمیسیون موضوع ماده 15 بتعداد لازم شعب اخذ رای مرکب از 5 نفر از اهالی محل تشکیل دهند.
اعضای شعبه باید واجد شرایط انتخابکننده باشند. محل شعب اخذ رای حتی الامکان با توجهبه جمعیت و امکانات ارتباطی محل تعیین میشود.
ماده 20 ـ ورود در محوطه انتخابات با هر نوع اسلحه سرد و گرم جز برای مأمورین انتظامی ممنوع است کسانی که برخلاف نظم و مقررات رفتار نمایند به امر رییس بوسیله مأمورین انتظامی ازانجمن خارج و در صورت لزوم بمراجع قانونی تسلیم خواهند شد.
ماده 21 ـ انجمن نظارت و شعب آن غیرقابل انحلال است مگر آنکه اسباب تعطیل و تعویقانتخابات را فراهم کنند و یا برخلاف وظایفی که طبق این قانون بعهده انجمن گذاشته شده عملنمایند در این صورت اگر موجبات تعطیل و تعویق و اخلال از طرف شعبه باشد بنا بنظر اکثریت انجمن نظارت با موافقت فرماندار یا بخشدار شعبه مزبور منحل میشود و اگر از طرف انجمن نظارت باشد فرماندار یا بخشدار با موافقت کمیسیون پنجنفری (با اکثریت آرا ) با ذکر دلایل اعضا علی البدل را برای ادامه امر انتخابات دعوت مینماید و ضمنا مراتب و دلایل تعطیل و تعویق واخلال را ضمن صورتجلسه ای برای تعقیب متخلفین از طریق وزارت کشور به شورای دایمی انتخابات اعلام میدارد. در صورتیکه از این اقدامات نیز نتیجهای حاصل نشود از طرف فرماندار یا بخشدار درخواست انحلال انجمن نظارت با نظر کمیسیون پنج نفری از طریق وزارت کشور به شورای دایمی انتخابات موضوع ماده 114 این قانون برای اتخاذ تصمیم فوری احاله خواهد شد.
ماده 22 ـ هرگاه در اثنا جریان انتخابات یک یا چند نفر از اعضا انجمن در آمدن به جلساتتعلل و یا از حضور استنکاف نمایند تا زمانی که اکثریت باقی است جریان امر تعقیب و به عضو یااعضا مذکور اخطار میشود که حضور یابند چنانچه عضوی تا دو جلسه پس از اخطار در استنکاف و تعلل خود باقی باشد فرماندار یا بخشدار یک یا چند نفر از اعضا علی البدل را بحکم قرعه برای عضویت انجمن دعوت مینماید و اگر اکثریت اعضا انجمن نظارت از حضور در انجمن استنکاف نمایند و یا پس از ختم انتخابات از دادن اعتبارنامه خودداری کنند فرماندار یا بخشدار علل وموجبات آنرا تحقیق و در رفع محظور اهتمام مینمایند و در صورتیکه اهتمام فرماندار یا بخشدار موثر نشود و اکثریت اعضا انجمن یا تمام اعضا انجمن اعم از اصلی و علی البدل همچنان استنکاف و یا استعفا نمایند یا بواسطه فقدان اکثریت انجمن نتواند بوظایف قانونی خود عمل کندکمیسیون مقرر در ماده 15 در تجدید اعضا انجمن نظارت بتعداد کسری اقدام مینماید و انتخاباترا خاتمه میدهد و اشخاصی که موجبات تعطیل و تعویق و انحلال انجمن را فراهم کرده باشند طبقماده 87 این قانون مورد تعقیب قرار خواهند گرفت.
د ـ کیفیت اخذ آرا و تشخیص منتخبین:
ماده 23 ـ همین که انجمنهای نظارت انتخاب و تشکیلشد و در صورت لزوم شعب خود راتعیین نمودند، هریک از انجمنها اعلانی تنظیم نموده و به نسبت اهمیت محل از سه تا پنج روز قبلاز شروع به اخذ رای در تمام حوزه مربوط به خود منتشر میسازند.
اعلان مزبور حاوی مطالب ذیل خواهد بود:
1 ـ محل انعقاد انجمن و شعب آن و ساعات اخذ رای که باید در تمام شعب در یکروز جمعه بعمل آید و کمتر از 6 ساعت و بیش از 8 ساعت نباشد، ساعات اخذ آرا از ساعت 8 صبح الی 12 واز ساعت 14 تا خاتمه مدت خواهد بود.
2 ـ شرایط انتخابکنندگان.
3 ـ عده نمایندگانی که باید در آن حوزه انتخاب شوند.
4 ـ اسامی داوطلبان آن حوزه که طبق ماده 15 از طرف حزب اعلام شده است.
ماده 24 ـ رای باید مخفی باشد و همینکه رای دهنده به اطاق انجمن یا شعبه وارد و وجودشرایط رای دادن در او تشخیص داده شد باید رای خود را شخصا در حضور انجمن در صندوق انداخته خارج شود برگ انتخاباتی رای دهنده پس از ثبت در دفتر انجمن طبق آیین نامه مربوط ابطالخواهد شد.
ماده 25 ـ در پایان آخرین ساعاتی که برای اخذ رای معین گردیده است در ورودی انجمن یاشعبه بسته میشود و اگر عدهای از آنان که حق رای دادن دارند در داخل محل حاضر باشند رای خود را بترتیب مذکور در صندوق انداخته و انجمن یا شعبه به رای گرفتن خاتمه میدهد و بعد از آن دیگراز کسی رای قبول نمیشود.
ماده 26 ـ اگر از انتخابکنندگان و انتخابشوندگان کسی در حین جریان انتخابات شکایتداشته باشد این امر مانع انجام انتخابات نخواهد شد ولی شرح آن باید در صورتمجلس نوشته شود.
ماده 27 ـ انجمن مکلف است پس از ختم آرا بلافاصله آرا را شماره و قرایت کند و مادام که نتیجه استخراج آرا معلوم نشود حق تعطیل ندارد منشی مکلف است صورت مجلسی از نتیجه آرا قرایت شده تنظیم کند و پس از آنکه صورتمجلس به امضا رییس و اعضا انجمن رسید نتیجه بلافاصله باید بوسیله فرماندار یا بخشدار اعلام گردد.
ماده 28 ـ اوراق رای را باید یکی از اعضا یک یک بصورت بلند خوانده به یکنفر دیگر از اعضا بدهد که علامت قرایت گذاشته شود و سه نفر دیگر از اعضا اسامی را بترتیبی که خوانده میشود در دفتری که برای اینکار تخصیص داده شده ثبت مینمایند از اوراق رای آنچه سفید و یادارای اسامی غیرخوانا باشد یا اینکه انتخاب شده در آن درست معرفی نشده باشد یا اسم کسی کهمعرفی نشده در آن نوشته شده باشد و یا نام انتخابکننده را داشته باشد باطل و عینا ضمیمه صورتمجلس میشود.
هرگاه در اوراق رای علاوه بر عدهای که باید انتخاب شوند اسامی اضافه نوشته شده باشد عدهزاید از آخر ورقه خوانده نمیشود.
ماده 29 ـ در حوزههایی که بر طبق ماده 19 برای تسریع اخذ رای شعب انجمن در آن حوزه ها تشکیل میگردد صورتمجلس استخراج آرا هر شعبه در ورقه مخصوص با ذکر اسامی و عده آرا هریک از اشخاصی که رای دارند نوشته شده و اعضا شعبه آنرا امضا میکنند و به انضمام اوراق لازم در پاکتی که لاک شده و به مهر شعبه رسیده باشد بانجمن نظارت فرستاده میشود، اسامی مندرج در صورتمجلس شعب با آرایی که انجمن نظارت استخراج کرده در ورقه جداگانه جمع و کسیکه از مجموع آرا حایز اکثریت باشد معلوم میگردد.
اوراق رای هر حوزه تا گذشتن مدت اعتراض و خاتمه رسیدگی در صندوق انجمن که لاکمیشود و بمهر اعضا میرسد باقی میماند و پس از گذشتن مدت اعتراض با حضور عدهای از رای دهندگان اوراق مزبور را معدوم میسازند (به استثنا آنچه در مواد قبل ذکر شده و باید ضمیمه صورتمجلس باشد) انجمن نظارت حق معدوم کردن آرا را قبل از گذشتن مدت اعتراض و تا پایانرسیدگی ندارد.
ماده 30 ـ ضمن انتشار اسامی دارندگان رای انجمن نظارت تاریخ قبول شکایات را که باید ازفردای همانروز شروع شود، تعیین میکند و اگر از انتخابکنندگان یا انتخابشوندگان کسی از جریانانتخابات شکایت داشته باشد ظرف یکهفته به اطلاع انجمن نظارت میرساند و انجمن نظارت بعداز انقضا یکهفته شکایتی نمیپذیرد و منتهی ظرف یکهفته به شکایات واصله با حضور کمیسیون 5نفری رسیدگی میکند. در صورتیکه شکایت بنظر انجمن وارد باشد و ثابت شود که منتخب دارای شرایط مقرر در ماده 9 و 10 این قانون نیست مراتب را در صورتمجلس ذکر میکند و اعتبارنامه رابرای نفر بعدی که دارای رای بیشتری میباشد، صادر مینماید، و هرگاه تشخیص دهد که درانتخابات اعمالی برخلاف قانون صورت گرفته موضوع را با تنظیم صورتمجلس برای اتخاذ تصمیماز طریق وزارت کشور به شورای موضوع ماده 114 این قانون احاله مینماید و طبق نظر شورا عملمیکند.
ماده 31 ـ کسانی که بعضویت انجمن شهر انتخاب میشوند باید اعتبارنامه به امضا انجمننظارت و اعضا کمیسیون پنجنفری در دست داشته باشند و آنرا بدفتر شهرداری و در صورت نبودن شهرداری بدفتر فرمانداری یا بخشداری بدهند و رونوشت آن را بگیرند کمیسیون مزبور و همچنین اعضا انجمن نظارت نباید بدون عذر موجه در صدور اعتبار نامه تاخیر کنند والا با آنها بر طبق ماده 22 رفتار خواهد شد.
ماده 32 ـ منشی انجمن نظارت صورتمجلس انتخابات را در سه نسخه حاضر کرده و به امضا فرماندار یا بخشدار و اعضا انجمن نظارت میرساند. یک نسخه در فرمانداری یا بخشداری ضبط و یک نسخه بوسیله فرماندار یا بخشدار به وزارت کشور ارسال میشود نسخه سوم با کتابچه ثبت اسامی در انجمن ولایتی و در صورت نبودن انجمن ولایتی در انجمن شهر ضبط میگردد
فصل دوم ـ انتخابات انجمن شهر ( ماده 4 ت32 )
فصل دوم ـ انتخابات انجمن شهر
الف ـ تقسیمبندی شهر، حوزههای انتخابیه و تعداد انجمن:
ماده 4 ـ هر حوزه شهرداری انجمنی خواهد داشت بنام انجمن شهر که اعضا آن از طرف اهالی مستقیما و با رای مخفی به اکثریت نسبی برای مدت چهار سال انتخاب میشوند.
مواد 5 و 6 ـ طبق ماده 113 لغو شده است.
ماده 7 ـ تعداد اعضای انجمن شهرها بدین ترتیب تعیین میشود.
تهران 30 نفر
شهرهای از 250 هزار نفر جمعیت ببالا15 نفر
شهرهای از 100 هزار تا 250 هزار نفر جمعیت12 نفر
شهرهای از 50 هزار تا 100 هزار نفر جمعیت9 نفر
شهرهای از 10 هزار تا 50 هزار نفر جمعیت7 نفر
شهرهای کمتر از 10هزار نفر5 نفر
تبصره ـ جمعیتی که ملاک تعیین عده نمایندگان هر حوزه است آخرین سرشماری عمومیکشور است که نتیجه آن قبل از صدور دستور شروع انتخابات انجمن شهر رسما اعلام شده باشد.
ب ـ شرایط انتخاب کردن و انتخاب شدن
ماده 8 ـ انتخابکننده باید واجد شرایط زیر باشد:
1 ـ تابعیت ایران.
2 ـ داشتن 18 سال تمام.
3 ـ توطن در محل انتخاب و یا لااقل سکونت در آنجا از ششماه قبل از انتخابات و یا آنکه شخصا در آن حوزه به کسب یا حرفه معینی اشتغال داشته باشد و در صورتی که محل سکنی و محلکسب یا حرفه مختلف باشد فقط محل سکنی معتبر است.
4 ـ عدم محکومیت بجنایت یا جنحهای که موجب محرومیت از حقوق اجتماعی است.
5 ـ محجور نبودن و عدم محکومیت به ورشکستگی به تقصیر.
تبصره ـ رای دهندگان موظفند قبل از دادن رای برگ انتخاباتی تحصیل کنند.
نحوه تنظیم دفاتر ثبت نام و صدور برگ انتخاباتی و تشخیص صلاحیت رای دهندگان بر اساسمقررات این قانون بموجب آیین نامهای خواهد بود که ظرف دو ماه از تاریخ تصویب این قانون ازطرف وزارت کشور تهیه و بتصویب هیات وزیران برسد.
ماده 9 ـ انتخابشونده باید دارای شرایط زیر باشد:
1 ـ تابعیت ایران.
2 ـ داشتن 25 سال تمام سن.
3 ـ توانایی خواندن و نوشتن فارسی باندازه کافی.
4 ـ لااقل سه سال ساکن محل انتخاب باشد.
5 ـ عدم محرومیت از حقوق اجتماعی.
6 ـ محجور نبودن و عدم محکومیت به ورشکستگی به تقصیر.
ماده 10 ـ اشخاص زیر از انتخاب شدن محرومند.
1 ـ نخستوزیر ـ وزیران و معاونان آنان و نمایندگان مجلسین در تمام کشور و استانداران و فرمانداران و قضات دادگستری و شهرداران و بخشداران و کلیه روسای ادارات و سازمانها و شرکتهای دولتی و موسسات وابسته به دولت و شهرداریها همچنین مدیرعامل جمعیت هلال احمر ایران ـرییس اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ـ رییس اتاق اصناف ـ رییس شورای داوری ـ رییس انجمن بهداری ـ رییس شورای آموزش و پرورش منطقهای و قایممقام و معاونان مقامات مذکور در حوزهمأموریت و کار خود به استثنای استادان و دانشیاران و استادیاران و سایر افرادی که در موسسات اموزش عالی تدریس میکنند مشروط بر آنکه دارای شغل دولتی نباشند و همچنین کارکنانآموزشی وزارت آموزش و پرورش که منحصرا به امر تدریس اشتغال ورزند.
2 ـ افسران و نفرات شهربانی و ژاندارمری و ارتش و همردیفان آنها از هر دسته تا موقعی که درخدمت هستند از انتخاب کردن و انتخاب شدن محرومند.
3 ـ اعضای انجمنهای ایالتی و ولایتی و اعضا انجمن نظارت انتخابات انجمن شهر در دورهایکه دارای این سمت هستند.
4 ـ هیچیک از کارمندان و کارگران ادارات و بنگاههای دولتی و سازمانهای وابسته به دولت وکسانیکه بنحوی از انحا از شهرداری مستمرا حقوق و یا کمک مالی دریافت میدارند در حوزهمأموریت خود نمیتوانند انتخاب شوند مگر اینکه قبل از نشر اعلان انتخابات بازنشسته شده یا استعفا داده یا از خدمت خارج شده باشند که در اینصورت انتخاب آنان مانعی ندارد.
تبصره ـ در نقاطی که دولت مقتضی بداند و اعلام نماید شرکت کارمندان و کارگران سازمانهایی که با سرمایه دولت تشکیل شده ولی بصورت بازرگانی اداره میشوند در انتخابات انجمن شهر بلامانع است.
5 ـ روسا و اعضا هیات مدیره و مدیران عامل شرکتها و کسانی که تامین تمام یا قسمت اعظم یکی از حوایج عمومی حوزه شهرداری از قبیل خواربار ـ وسایل نقلیه ـ برق ـ آب ـ دارو و امثال اینها را بعهده دارند نمیتوانند بعضویت انجمن شهرداری محلی که مرکز فعالیت آنهاست انتخاب شوند.
تبصره ـ چنانچه یکی از کارمندان پایهدار دولت یا شهرداری بعضویت انجمن انتخاب شود مدت نمایندگی جزو سابقه خدمت او محسوب میشود.
ماده 11 ـ از اشخاصی که با یکدیگر قرابت نسبی یا سببی بشرح زیر داشته باشند:
پدر ـ مادر ـ فرزند ـ نوه ـ برادر ـ خواهر ـ برادرزاده ـ خواهرزاده ـ همسر خواهر و برادر همسر ـفرزند همسر، فقط آنکسی که رای او بیشتر است میتواند عضویت یک انجمن را دارا باشد و درصورت تساوی آرا یکی از آنها بحکم قرعه معین خواهد شد و اگر قرابت پس از اتمام انتخابات و صدور اعتبارنامه یا هر زمانی از دوره قانونی انجمن حاصل و یا معلوم گردد بلافاصله در اولین باریکه انجمن تشکیل جلسه میدهد بحکم قرعه یکنفر ابقا میشود و بجای شخص یا اشخاصی کهخارج شدهاند از شخص یا اشخاصی که بعد از آنها رایشان بیشتر است، دعوت خواهد شد.
ماده 12 ـ هر عضو انجمن شهرداری که فاقد یکی از شرایط انتخاب شونده (مذکور در ماده 9 اینقانون) گردد و یا یکی از مشاغلی را که موجب محرومیت از عضویت انجمن شهرداری است قبولکند از همان موقع منعزل شناخته میشود و فرماندار یا بخشدار موظف است بمحض اطلاع مراتبرا بعضو منعزل و انجمن شهر اعلام نماید.
ماده 13 ـ یکنفر نمیتواند در بیش از یک انجمن شهر عضویت داشته باشد.
تبصره ـ در شهرهایی که به حوزههای انتخابیه تقسیم میشود هرگاه یکنفر در بیش از یک حوزهانتخاب گردد فقط میتواند نمایندگی یکی ازحوزهها را داشته باشد و از سایر حوزهها کسانی که بعداز او حایز اکثریت هستند نمایندگی آن حوزهها را خواهند داشت مشروط بر اینکه نفر بعدی حداقلدارای نصف آرا آخرین نماینده منتخب حوزه باشد والا انتخابات در آن حوزه تجدید خواهد شد.
ج ـ در تعیین داوطلبان و تشکیل انجمن نظارت
ماده 14 ـ فرمانداران یا بخشداران حداکثر ظرف مدت سه روز پس از وصول دستور وزارتکشور تاریخ و محل تشکیل کمیسیون موضوع ماده 15 و شرایط انتخابشوندگان و مدت اعلامداوطلبی عضویت در انجمن را بموجب آگهی به اطلاع عموم اهالی بخش یا مرکز فرمانداریمیرسانند.
داوطلبان عضویت در انجمن باید برگ داوطلبی خود را ظرف ده روز از تاریخ انتشار آگهیشخصا به فرمانداری یا بخشداری تسلیم نمایند.
ماده 15 ـ پس از انتشار آگهی مزبور در ماده 14 بمنظور احراز شرایط قانونی در مورد داوطلبانعضویت در انجمن حداقل دو ماه قبل از روز اخذ رای بدستور وزارت کشور در مرکز هر فرمانداری یابخشداری کمیسیونی بریاست فرماندار یا بخشدار و بعضویت رییس دادگاه شهرستان در شهرستان ورییس دادگاه بخش در بخش و رییس اداره آموزش و پرورش و رییس اداره ثبت احوال و یکنفر معتمد محل بانتخاب فرماندار یا بخشدار تشکیل میگردد. در بخشها رییس آموزش و پرورش بخش ، نماینده ثبت احوال عضویت کمیسیون را دارا خواهند بود. در غیاب هریک از افراد مذکور دربالا از جانشین آنان دعوت بعمل خواهد آمد.
در صورتی که تکمیل تعداد اعضای کمیسیون با افراد مذکور میسر نباشد، فرماندار یا بخشدارمیتواند از دبیران یا آموزگاران یا سردفتران یاروسای انجمن ده برای تشکیل و تکمیل عده اعضایکمیسیون دعوت نماید. داوطلبان عضویت در انجمنها نمیتوانند عضو کمیسیون مذکور باشند وهرگاه اعضا این کمیسیون داوطلب عضویت در انجمن شهر گردد مستعفی تلقی شده و طبق مقرراتاین ماده بجای آنان از افراد دیگر دعوت بعمل خواهد آمد. کمیسیون پس از رسیدگی اسامی افرادواجد شرایط قانونی را بمرجع حزبی مربوط در محل اعلان میکند تا طبق ضوابط حزبی و با توجهبه تعداد داوطلبان و جمعیت هر حوزه انتخابیه حداکثر تا چهار برابر تعداد اعضای انجمن نامزدهای انتخاباتی از طرف حزب اعلام شود و رای دهندگان میتوانند فقط به افراد اعلام شده رای دهند.
بعد از انتشار اعلام اسامی داوطلبان واجد شرایط کمیسیون نسبت به تعیین اسامی 24 نفر از معتمدین محلی با سواد از بین گروههای مختلف که دارای شرایط رای دهنده باشند اقدام مینماید و فرماندار یا بخشدار از 24 نفر مذکور برای تشکیل انجمن نظارت در محل بخشداری یا فرمانداری دعوت خواهد نمود.
دعوتشدگان در همان جلسه با رای مخفی و اکثریت نسبی از بین خود هفت نفر را بعنوان عضواصلی و هفت نفر را بعنوان عضو علی البدل انتخاب میکنند. برای تشکیل جلسه مذکور حضور حداقل دو سوم دعوت شدگان ضروری است. در بخشهایی که چند انتخابات برای تشکیل چندانجمن شهر در جریان باشد نماینده بخشدار در تشکیل انجمن وظایف مظایق بخشدار را بعهدهخواهد داشت.
تبصره 1 ـ در بخشهایی که انتخابات برای تشکیل چند انجمن شهر در جریان است تکالیف مربوط به احراز شرایط قانونی داوطلبان و تعیین 24 نفر معتمدان و رسیدگی بشکایات موضوع ماده30 و سایر وظایف مربوط توسط کمیسیون مذکور در این ماده انجام خواهد شد.
تبصره 2 ـ انجمنهای نظارت بر انتخابات با نظارت فرماندار و بخشدار محل مسئول صحتانتخابات خواهند بود.
تبصره 3 ـ هرگاه قبل از تشکیل انجمن نظارت یک یا چند نفر از داوطلبان نمایندگی استعفا دهند مراتب از طرف فرماندار یا بخشدار برای اطلاع رای دهندگان اعلام میشود و داوطلب مستعفی حق استرداد استعفای خود را ندارند.
تبصره 4 ـ وزارت کشور مکلف است نسبت به تشکیل انجمن شهر در کلیه نقاطی که شهرداری تاسیس شده یا بشود اقدام نماید.
ماده 16 ـ از داوطلبان عضویت در انجمن شهر نباید برای عضویت انجمن نظارت و شعب اخذ رای و شعب ثبتنام دعوت بعمل آید ولی هر داوطلب میتواند برای نظارت در اخذ و قرایت آرا نمایندهای به انجمن نظارت و شعب اخذ رای معرف کند.
ماده 17 ـ کسانی که برای عضویت انجمن نظارت انتخاب میشوند بلافاصله تحت ریاست مسن ترین اعضا تشکیل جلسه داده یک رییس و یک نایب رییس و لااقل سه منشی از بین خود با رای مخفی و به اکثریت انتخاب مینمایند نظم جلسات انجمن با رییس و در غیاب رییس با نایب رییس خواهد بود و نوشتن صورت جلسات بعهده منشی هاست.
ماده 18 ـ انتخاب رییس و نایب رییس فردی است و به اکثریت تام خواهد بود و در صورتعدم حصول اکثریت تام دفعه دوم انتخاب به اکثریت نسبی صورت میگیرد. انتخاب سه نفر منشی جمعی و به اکثریت نسبی است.
ماده 19 ـ بمنظور اخذ رای و استخراج آرا ، انجمنهای نظارت مکلفند با تصویب کمیسیون موضوع ماده 15 بتعداد لازم شعب اخذ رای مرکب از 5 نفر از اهالی محل تشکیل دهند.
اعضای شعبه باید واجد شرایط انتخابکننده باشند. محل شعب اخذ رای حتی الامکان با توجهبه جمعیت و امکانات ارتباطی محل تعیین میشود.
ماده 20 ـ ورود در محوطه انتخابات با هر نوع اسلحه سرد و گرم جز برای مأمورین انتظامی ممنوع است کسانی که برخلاف نظم و مقررات رفتار نمایند به امر رییس بوسیله مأمورین انتظامی ازانجمن خارج و در صورت لزوم بمراجع قانونی تسلیم خواهند شد.
ماده 21 ـ انجمن نظارت و شعب آن غیرقابل انحلال است مگر آنکه اسباب تعطیل و تعویقانتخابات را فراهم کنند و یا برخلاف وظایفی که طبق این قانون بعهده انجمن گذاشته شده عملنمایند در این صورت اگر موجبات تعطیل و تعویق و اخلال از طرف شعبه باشد بنا بنظر اکثریت انجمن نظارت با موافقت فرماندار یا بخشدار شعبه مزبور منحل میشود و اگر از طرف انجمن نظارت باشد فرماندار یا بخشدار با موافقت کمیسیون پنجنفری (با اکثریت آرا ) با ذکر دلایل اعضا علی البدل را برای ادامه امر انتخابات دعوت مینماید و ضمنا مراتب و دلایل تعطیل و تعویق واخلال را ضمن صورتجلسه ای برای تعقیب متخلفین از طریق وزارت کشور به شورای دایمی انتخابات اعلام میدارد. در صورتیکه از این اقدامات نیز نتیجهای حاصل نشود از طرف فرماندار یا بخشدار درخواست انحلال انجمن نظارت با نظر کمیسیون پنج نفری از طریق وزارت کشور به شورای دایمی انتخابات موضوع ماده 114 این قانون برای اتخاذ تصمیم فوری احاله خواهد شد.
ماده 22 ـ هرگاه در اثنا جریان انتخابات یک یا چند نفر از اعضا انجمن در آمدن به جلساتتعلل و یا از حضور استنکاف نمایند تا زمانی که اکثریت باقی است جریان امر تعقیب و به عضو یااعضا مذکور اخطار میشود که حضور یابند چنانچه عضوی تا دو جلسه پس از اخطار در استنکاف و تعلل خود باقی باشد فرماندار یا بخشدار یک یا چند نفر از اعضا علی البدل را بحکم قرعه برای عضویت انجمن دعوت مینماید و اگر اکثریت اعضا انجمن نظارت از حضور در انجمن استنکاف نمایند و یا پس از ختم انتخابات از دادن اعتبارنامه خودداری کنند فرماندار یا بخشدار علل وموجبات آنرا تحقیق و در رفع محظور اهتمام مینمایند و در صورتیکه اهتمام فرماندار یا بخشدار موثر نشود و اکثریت اعضا انجمن یا تمام اعضا انجمن اعم از اصلی و علی البدل همچنان استنکاف و یا استعفا نمایند یا بواسطه فقدان اکثریت انجمن نتواند بوظایف قانونی خود عمل کندکمیسیون مقرر در ماده 15 در تجدید اعضا انجمن نظارت بتعداد کسری اقدام مینماید و انتخاباترا خاتمه میدهد و اشخاصی که موجبات تعطیل و تعویق و انحلال انجمن را فراهم کرده باشند طبقماده 87 این قانون مورد تعقیب قرار خواهند گرفت.
د ـ کیفیت اخذ آرا و تشخیص منتخبین:
ماده 23 ـ همین که انجمنهای نظارت انتخاب و تشکیلشد و در صورت لزوم شعب خود راتعیین نمودند، هریک از انجمنها اعلانی تنظیم نموده و به نسبت اهمیت محل از سه تا پنج روز قبلاز شروع به اخذ رای در تمام حوزه مربوط به خود منتشر میسازند.
اعلان مزبور حاوی مطالب ذیل خواهد بود:
1 ـ محل انعقاد انجمن و شعب آن و ساعات اخذ رای که باید در تمام شعب در یکروز جمعه بعمل آید و کمتر از 6 ساعت و بیش از 8 ساعت نباشد، ساعات اخذ آرا از ساعت 8 صبح الی 12 واز ساعت 14 تا خاتمه مدت خواهد بود.
2 ـ شرایط انتخابکنندگان.
3 ـ عده نمایندگانی که باید در آن حوزه انتخاب شوند.
4 ـ اسامی داوطلبان آن حوزه که طبق ماده 15 از طرف حزب اعلام شده است.
ماده 24 ـ رای باید مخفی باشد و همینکه رای دهنده به اطاق انجمن یا شعبه وارد و وجودشرایط رای دادن در او تشخیص داده شد باید رای خود را شخصا در حضور انجمن در صندوق انداخته خارج شود برگ انتخاباتی رای دهنده پس از ثبت در دفتر انجمن طبق آیین نامه مربوط ابطالخواهد شد.
ماده 25 ـ در پایان آخرین ساعاتی که برای اخذ رای معین گردیده است در ورودی انجمن یاشعبه بسته میشود و اگر عدهای از آنان که حق رای دادن دارند در داخل محل حاضر باشند رای خود را بترتیب مذکور در صندوق انداخته و انجمن یا شعبه به رای گرفتن خاتمه میدهد و بعد از آن دیگراز کسی رای قبول نمیشود.
ماده 26 ـ اگر از انتخابکنندگان و انتخابشوندگان کسی در حین جریان انتخابات شکایتداشته باشد این امر مانع انجام انتخابات نخواهد شد ولی شرح آن باید در صورتمجلس نوشته شود.
ماده 27 ـ انجمن مکلف است پس از ختم آرا بلافاصله آرا را شماره و قرایت کند و مادام که نتیجه استخراج آرا معلوم نشود حق تعطیل ندارد منشی مکلف است صورت مجلسی از نتیجه آرا قرایت شده تنظیم کند و پس از آنکه صورتمجلس به امضا رییس و اعضا انجمن رسید نتیجه بلافاصله باید بوسیله فرماندار یا بخشدار اعلام گردد.
ماده 28 ـ اوراق رای را باید یکی از اعضا یک یک بصورت بلند خوانده به یکنفر دیگر از اعضا بدهد که علامت قرایت گذاشته شود و سه نفر دیگر از اعضا اسامی را بترتیبی که خوانده میشود در دفتری که برای اینکار تخصیص داده شده ثبت مینمایند از اوراق رای آنچه سفید و یادارای اسامی غیرخوانا باشد یا اینکه انتخاب شده در آن درست معرفی نشده باشد یا اسم کسی کهمعرفی نشده در آن نوشته شده باشد و یا نام انتخابکننده را داشته باشد باطل و عینا ضمیمه صورتمجلس میشود.
هرگاه در اوراق رای علاوه بر عدهای که باید انتخاب شوند اسامی اضافه نوشته شده باشد عدهزاید از آخر ورقه خوانده نمیشود.
ماده 29 ـ در حوزههایی که بر طبق ماده 19 برای تسریع اخذ رای شعب انجمن در آن حوزه ها تشکیل میگردد صورتمجلس استخراج آرا هر شعبه در ورقه مخصوص با ذکر اسامی و عده آرا هریک از اشخاصی که رای دارند نوشته شده و اعضا شعبه آنرا امضا میکنند و به انضمام اوراق لازم در پاکتی که لاک شده و به مهر شعبه رسیده باشد بانجمن نظارت فرستاده میشود، اسامی مندرج در صورتمجلس شعب با آرایی که انجمن نظارت استخراج کرده در ورقه جداگانه جمع و کسیکه از مجموع آرا حایز اکثریت باشد معلوم میگردد.
اوراق رای هر حوزه تا گذشتن مدت اعتراض و خاتمه رسیدگی در صندوق انجمن که لاکمیشود و بمهر اعضا میرسد باقی میماند و پس از گذشتن مدت اعتراض با حضور عدهای از رای دهندگان اوراق مزبور را معدوم میسازند (به استثنا آنچه در مواد قبل ذکر شده و باید ضمیمه صورتمجلس باشد) انجمن نظارت حق معدوم کردن آرا را قبل از گذشتن مدت اعتراض و تا پایانرسیدگی ندارد.
ماده 30 ـ ضمن انتشار اسامی دارندگان رای انجمن نظارت تاریخ قبول شکایات را که باید ازفردای همانروز شروع شود، تعیین میکند و اگر از انتخابکنندگان یا انتخابشوندگان کسی از جریانانتخابات شکایت داشته باشد ظرف یکهفته به اطلاع انجمن نظارت میرساند و انجمن نظارت بعداز انقضا یکهفته شکایتی نمیپذیرد و منتهی ظرف یکهفته به شکایات واصله با حضور کمیسیون 5نفری رسیدگی میکند. در صورتیکه شکایت بنظر انجمن وارد باشد و ثابت شود که منتخب دارای شرایط مقرر در ماده 9 و 10 این قانون نیست مراتب را در صورتمجلس ذکر میکند و اعتبارنامه رابرای نفر بعدی که دارای رای بیشتری میباشد، صادر مینماید، و هرگاه تشخیص دهد که درانتخابات اعمالی برخلاف قانون صورت گرفته موضوع را با تنظیم صورتمجلس برای اتخاذ تصمیماز طریق وزارت کشور به شورای موضوع ماده 114 این قانون احاله مینماید و طبق نظر شورا عملمیکند.
ماده 31 ـ کسانی که بعضویت انجمن شهر انتخاب میشوند باید اعتبارنامه به امضا انجمننظارت و اعضا کمیسیون پنجنفری در دست داشته باشند و آنرا بدفتر شهرداری و در صورت نبودن شهرداری بدفتر فرمانداری یا بخشداری بدهند و رونوشت آن را بگیرند کمیسیون مزبور و همچنین اعضا انجمن نظارت نباید بدون عذر موجه در صدور اعتبار نامه تاخیر کنند والا با آنها بر طبق ماده 22 رفتار خواهد شد.
ماده 32 ـ منشی انجمن نظارت صورتمجلس انتخابات را در سه نسخه حاضر کرده و به امضا فرماندار یا بخشدار و اعضا انجمن نظارت میرساند. یک نسخه در فرمانداری یا بخشداری ضبط و یک نسخه بوسیله فرماندار یا بخشدار به وزارت کشور ارسال میشود نسخه سوم با کتابچه ثبت اسامی در انجمن ولایتی و در صورت نبودن انجمن ولایتی در انجمن شهر ضبط میگردد
فصل سوم ـ در تشکیل انجمن شهر
الف ـ انتخابات هیات رییسه:
ماده 33 ـ بمحض اینکه انتخابات خاتمه یافت و اعتبارنامه دو ثلث از نمایندگان صادر و به آنها داده شد فرماندار یا بخشدار مکلف است ظرف یک هفته وسایل تشکیل انجمن را فراهم سازد.انجمن بلافاصله تحت ریاست مسنترین اعضا و به منشیگری دو نفر از جوانترین اعضا تشکیلجلسه داده بشرح ماده 35 سوگند یاد میکنند و سپس به انتخاب هیات رییسه مرکب از یک رییس و یک یا دو نایب رییس و دو منشی به رای مخفی و اکثریت نسبی برای مدت یکسال اقدام مینماید و هرگاه در انتخاب هیات رییسه تساوی آرا حاصل شود با قرعه از بین انتخاب شدگان تعیین خواهدشد.
انتخاب مجدد همان اشخاص بعد از انقضا مدت یکسال بلامانع است.
ماده 34 ـ نظم جلسات با رییس و در غیاب او با نایب رییس است و کسانی که مخل نظم باشند به امر رییس اخراج میشوند و در صورت وقوع جرم مرتکب با صورت مجلس بمراجع قانونی تسلیم میگردد.
ماده 35 ـ اعضا انجمن در اولین جلسه که بریاست مسنترین اعضا تشکیلمیشود سوگند یادخواهند کرد همچنین در هر موقع که عضو جدیدی وارد انجمن شود آن عضو در اولین جلسه انجمن سوگند یاد خواهد کرد.
متن سوگندنامه
( امضا کننده یا امضا کنندگان زیر خداوند را بشهادت طلبیده و به قرآن مجید سوگند یاد میکنیم که در انجام وظایف قانونی خود ساعی بوده مادام که در انجمن شهر عضویت داریم با نهایت جد و جهد و رعایت صرفه و صلاح در پیشرفت امور شهر و شهرداری اهتمام نماییم )
تبصره ـ پیروان اقلیت های مذهبی به کتاب دینی خود سوگند یاد میکنند.
ب ـ رسمیت جلسات انجمن و طرز تشکیل آن.
ماده 36 ـ برای رسمیت جلسات لااقل حضور دو ثلث از کلیه اعضا لازم است و تصمیماتشانبه اکثریت بیش از نصف حاضرین معتبر است و در صورت تساوی آرا رای طرفی که رییس با آن موافقت دارد مناط اعتبار است. هرگاه برای مذاکره و اخذ رای در مطلبی عده لازم در جلسه حاضر نشدند در جلسه بعد برای طرح همان مطلب حضور نصف بعلاوه یک کلیه اعضا کافی خواهد بود. ولی در امور مهم از قبیل تصویب بودجه و تغییر نقشه شهر و احداث خیابان و لوله کشی آب وساختمان زیر آبها و وضع عوارض و امور متشابه به آن لااقل حضور دو ثلث لازم است عده دو ثلثو نصف بعلاوه یک از عدهای است که بموجب ماده 7 این قانون بایستی انتخاب شده باشند.
تبصره ـ هرگاه یک یا چند تن از اعضا پس از حضور در انجمن و رسمیت یافتن آن برای جلوگیری از انجام تکالیف و وظایف مقرره که بر طبق این قانون برای انجمنها تعیینگردیده جلسه را بقصد از اکثریت انداختن ترک کنند در حکم غایب در آن جلسه محسوب خواهند شد.
ماده 37 ـ هریک از اعضا انجمن که بدون عذر موجه دو جلسه متوالی یا سه جلسه متناوب درسه ماه غیبت کرد مستعفی محسوب میشود و از اولین شخصی که در فهرست منتخبین رای بیشتری داشته و واجد شرایط هم باشد دعوت بعمل میاید و در صورت تساوی آرا عضو به قیدقرعه تعیین خواهد شد و در صورت فوت یا استعفا تعیین جانشین به طریق فوق به عمل میاید.
اعضا انجمن برای شرکت در جلسات انجمن حق حضور دریافت خواهند داشت و میزان حقجلسه طبق آیین نامهای خواهد بود که از طرف وزارت کشور تهیه و به تصویب هیات دولت خواهدرسید.
تبصره ـ چنانچه یکی از نمایندگان از عضویت انجمن شهر استعفا بدهد استعفانامه در دومین جلسه انجمن قرایت شده و قطعی تلقی میگردد.
ماده 38 ـ انجمن شهر ماهی دوبار در محل مخصوصی در عمارت شهرداری تشکیل میشود مگر اینکه تشکیل جلسه بیش از ماهی دو دفعه ضرورت داشته باشد، تشکیل جلسه فوق العاده موکول بنظر رییس انجمن یا تقاضای کتبی سه نفر از اعضا انجمن یا تقاضای کتبی شهردار یا فرماندار یا بخشدار خواهد بود. جلسات انجمن در غیر محل و موعد مقرر رسمیت نداشته و تصمیماتش معتبر نخواهد بود.
ماده 39 ـ جلسات انجمن علنی و حضور مستمع مجاز خواهد بود ولی بتقاضای شهردار یافرماندار یا بخشدار و موافقت ثلث اعضا حاضر ممکن است جلسه سری تشکیل شود.
رای در جلسات انجمن علنی است و با بلند کردن دست یا با ورقه اخذ میشود ولی بتقاضای ثلث اعضا حاضر ممکن است رای مخفی گرفته شود مگر در امور مالی لیکن در انتخابات حتماباید رای مخفی گرفته شود.
تبصره ـ روز و ساعت تشکیل جلسات با دستور کار انجمن حداقل 24 ساعت قبل در تابلو کنار در ورودی شهرداری آگهی میشود.
ماده 40 ـ صورت مذاکرات و تصمیمات هر جلسه انجمن بوسیله منشی انجمن قرایت و پس از تصویب در دفتر مخصوصی که صفحات آن دارای شماره ترتیب باشد ثبت میشود. و به امضا کلیه اعضا میرسد و هریک از اعضا حاضر در انجمن که دفتر مزبور را امضا نکرده باشد در آن جلسه غایب محسوب و طبق ماده 37 با او رفتار خواهد شد. صورت حاضرین و غایبین هر جلسه در دفتر قید میشود.
ماده 41 ـ انجمن شهر غیر قابل انحلال است مگر اینکه اقداماتی برخلاف وظایف مقرر و یا مخالف مصالح عمومی محل انجام دهد که در این صورت پس از وصول گزارش استاندار یا فرماندارکل وزارت کشور موضوع را برای رسیدگی به هیات سه نفری مرکب از یک نفر از شخصیتهای مورد اعتماد به انتخاب نخستوزیر و یکی از معاونان وزارت کشور به انتخاب وزیر کشور و یکی ازمعاونان وزارت دادگستری به انتخاب وزیر دادگستری ارجاع خواهد کرد و در صورتیکه انحلال انجمن شهر مورد تایید هیات مزبور واقع گردد گزارش از طرف وزارت کشور برای اخذ تصمیم نهایی و صدور تصویبنامه به هیات دولت فرستاده خواهد شد و در صورت انحلال انجمن شهر وزارتکشور مکلف است ظرف سه ماه ترتیب تجدید انتخاب انجمن شهر را بدهد.
ماده 42 ـ مادام که انجمن تشکیل نشده و یا عده اعضا انجمن به حد نصاب قانونی نرسیدهباشد وزارت کشور جانشین انجمن شهر خواهد بود.
ماده 43 ـ در نقاطی که انجمن قانونی وجود ندارد و یا تشکیل آن بعللی متوقف مانده وزارتکشور مکلف است بدون تاخیر وسایل شروع انتخابات را فراهم و تاریخ شروع آنرا اعلام کند.
ماده 44 ـ فرمانداران و بخشداران موظفند دو ماه قبل از انقضا دوره چهارساله انجمن شهر وسایل انتخابات دوره بعد را از هر جهت فراهم نمایند بنحوی که قبل از پایان دوره انجمن انتخابات دوره بعد در محل خاتمه پذیرد.
فصل چهارم ـ در وظایف انجمن
ماده 45 ـ وظایف انجمن بقرار ذیل است:
1 ـ نظارت در حسن اداره و حفظ سرمایه و دارایی نقدی و جنسی و اموال منقول و غیرمنقول متعلق به شهر و همچنین نظارت در حساب درآمد و هزینه آنها.
(اگر انجمن تفتیش دقیقی را در مخارج یا اقلام مهم شهرداری لازم بداند کارشناس یا محاسبین متخصصی را موقتا برای رسیدگی به آن کار استخدام میکند و حق الزحمه متناسبی به آنها پرداخت خواهد کرد)
2 ـ تصویب بودجه سالیانه و اصلاح بودجه و متمم بودجه و تفریغ بودجه شهرداری و بنگاه های وابسته بشهرداری و تصویب برنامه ساختمانی که از طرف شهرداری پیشنهاد میشود.
3 ـ تصویب معاملات و نظارت در آنها اعم از خرید و فروش و مقاطعه و اجاره و استیجاره بنامشهر با در نظر گرفتن صرفه و صلاح و با رعایت مقررات آیین نامه مالی شهرداریها، پیشبینی شده دراین قانون.
تبصره ـ بمنظور تسریع در پیشرفت امور شهرداری انجمن شهر میتواند اختیار تصویب و انجام معاملات را تا میزان معینی با رعایت آیین نامه معاملات شهرداری بشهردار واگذار کند.
4 ـ مراقبت در اقامه کلیه دعاوی مربوطه بشهرداری و نظارت در حسن جریان امر.
5 ـ رفع اختلافات صنفی در صورت مراجعه از طرف شهرداری یا اصناف جز در مواردی کهموضوع جنبه حقوقی نداشته باشد.
6 ـ مراقبت در اجرا وظایف شهرداری در امور بهداشت حوزه شهر و نظارت در امور بیمارستانهاو پرورشگاهها و سایر موسساتی که از طرف شهرداری اداره میشود.
7 ـ اظهارنظر در مورد تشریک مساعی شهرداری با ادارات و بنگاههای مربوط برای دایر کردننمایشگاههای کشاورزی و هنری و بازرگانی و غیره.
8 ـ تصویب لوایح برقراری یا الغا عوارض شهر و همچنین تغییر نوع و میزان آن.
تبصره ـ وضع عوارض هر شهر نباید تاثیر سویی در اقتصاد عمومی کشور و رواج صادرات یا نشو و نمای صنایع داخلی داشته باشد، تشخیص اینگونه عوارض با وزارت کشور است.
9 ـ تصویب آیین نامههای پیشنهادی شهرداری پس از رسیدگی به آنها.
10 ـ مراقبت برای ایجاد رختشویخانه های عمومی و آبریزها و گورستان و مردهشویخانه و تهیه وسایل حمل اموات مطابق اصول بهداشت.
11 ـ نظارت در امور تماشاخانه ها و سینما و امثال آن و همچنین تدوین مقررات مخصوص برای حسن ترتیب و نظافت و بهداشت این قبیل موسسات بر طبق پیشنهاد شهرداری و اتخاذ تدابیراحتیاطی برای جلوگیری از مخاطرات حریق و امثال آن.
12 ـ وضع مقررات و نظارت در حفر مجرا برای فاضلاب شهر یا لوله آب یا برق و تصویب قراردادهای مربوط به آنها.
13 ـ بررسی و موافقت با تهیه وسایل اتوبوسرانی و برق و سایر نیازمندیهای عمومی از طریق تاسیس شرکتها و موسسات با رعایت قوانین کشور.
14 ـ بررسی و موافقت با پیشنهادات شهرداری در مورد فراوانی و ارزانی خواروبار و اقدام درتامین و توزیع مواد غذایی در مواقع لازم مخصوصا به هنگام قحطی و پیشبینی و جلوگیری ازکمیابی خواروبار و تهیه میدانهای عمومی برای خرید و فروش خواروبار و همچنین نظارت درصحت اوزان و مقادیر و مقیاسها و ملزم ساختن اصناف به الصاق برگه قیمت بر روی اجناس.
15 ـ تصویب نرخ کرایه وسایط نقلیه در شهر.
16 ـ تصویب مقررات برای تنظیم آبهای شهر و اجاره و استیجار آبهایی که برای مصرف شهرضروریست و جلوگیری از تجاوز به قنوات شهری.
17 ـ موافقت با ایجاد و توسعه معابر و خیابانها و میدانها و باغهای عمومی بر طبق مقرراتقانون توسعه معابر.
18 ـ تصویب مقررات لازم برای اراضی غیرمحصور شهر از نظر بهداشت و آسایش عمومی وعمران و زیبایی شهر.
19 ـ تصویب وامهای پیشنهادی شهرداری پس از بررسی دقیق نسبت بمبلغ و مدت و میزانبهره و ترتیب استهلاک و مصرف وام.
ماده 46 ـ انجمن شهر یا هریک از اعضا آن حق ندارند در نصب و عزل اعضا شهرداری مداخلهکنند یا به کارمندان شهرداری مستقیما دستور بدهند.
هرگاه رسیدگی به امری ضرورت حاصل کند انجمن شهر یا اعضا آن بوسیله شهردار اقدامخواهند کرد.
ماده 47 ـ شهردار مکلف است مصوبات انجمن را در موضوعات مهمه و آنچه جنبه عمومی دارد بلافاصله در تهران به وزارت کشور و در مراکز استان به استاندار و در مراکز شهرستان به فرماندارو در بخشها به بخشدار اطلاع دهد و همچنین آنچه از مصوبات انجمن را که جنبه عمومی دارد بهوسایل ممکنه برای اطلاع عموم آگهی نماید.
ماده 48 ـ چنانچه استاندار یا فرماندار یا بخشدار نسبت به مصوبات انجمن که جنبه سیاسی یااقتصاد عمومی دارد اعتراض داشته باشد میتواند در ظرف یک هفته از تاریخ اطلاع نظر خود را بهانجمن اظهار و تقاضای تجدیدنظر نماید و در صورتیکه انجمن در رای خود باقی بماند معترض میتواند به انجمن ایالتی یا ولایتی و در صورت نبودن انجمنهای مزبور به وزارت کشور مراجعهکند و رفع اختلاف را بخواهد انجمن ایالتی یا ولایتی یا وزارت کشور منتها در ظرف پانزده روز نظرخود را اعلام مینماید. و این نظر قطعی و لازم الاجرا است. اجرای مصوبات انجمن که مورداعتراض واقع شده تا صدور رای نهایی متوقف میماند.
ماده 49 ـ در صورتیکه تصمیم انجمن با قوانین موضوعه تناقض پیدا کند و یا خارج از حدود وظایف انجمن باشد و یا آنکه بعضی از اعضا انجمن شخصا یا به نمایندگی در آن تصمیم ذینفع بوده و در رای شرکت کرده باشند و یا آنکه انجمن در غیرموعد و یا در غیر محل رسمی تشکیل شده باشد در تهران وزارت کشور و در خارج از مرکز فرماندار یا بخشدار مراتب را با ذکر علل به انجمن تذکر خواهد داد که در تصمیم متخذه تجدیدنظر شود، چنانچه در نتیجه رسیدگی رفع اعتراض نشد برطبق ماده 48 این عمل خواهد شد.
تبصره ـ اجرای مقررات شهرداری که بتصویب انجمن رسیده در صورتیکه بر طبق ماده 48مورد اعتراض واقع نشده باشد پس از انقضا یک هفته از تاریخ نشر آگهی یا اعلام بوسایل ممکنه دیگر قابل اجرا است.
فصل پنجم ـ در انتخاب شهردار و معاون شهرداری
الف ـ شهردار
ماده 50 ـ انجمن شهر مکلف است پس از رسمیت یافتن بلافاصله و قبل از شروع بکار، یکنفر راکه در انجمن شهر عضویت نداشته و واجد شرایطی باشد که طبق تبصره 1 این ماده تعیین شده برای مدت دو سال با رای مخفی به اکثریت تام از دو ثلث اعضا انجمن شهر بسمت شهردار انتخاب و بهفرماندار اعلام کند.
فرماندار شهردار منتخب را به وزارت کشور معرفی و مراتب را به انجمن شهر اطلاع میدهد.
شهردار منتخب پس از معرفی به وزارت کشور بلافاصله شروع بکار خواهد کرد.تجدید انتخاب وی بلامانع است.
تبصره 1 ـ شرایط احراز سمت شهردار طبق آیین نامهای خواهد بود که بنا به پیشنهاد وزارت کشور بتصویب هیات وزیران خواهد رسید.
تبصره 2 ـ دوره خدمت شهردار در موارد زیر خاتمه میپذیرد:
1 ـ استعفا کتبی.
2 ـ موقعی که انجمن شهر با رعایت مفاد ماده 53 قانون رای به برکناری شهردار صادر نماید.
3 ـ در موارد تعلیق طبق مقررات قانونی.
4 ـ در صورت فقدان هریک از شرایط مربوط به انتخاب شهردار.
تبصره 3 ـ در صورتی که انجمن شهر یکماه پس از رسمیت یافتن موفق بانتخاب شهردار نشودانجمن منحل و طبق مفاد این قانون تجدید انتخاب خواهد شد.
ماده 51 ـ هرگاه یکی از کارمندان ادارات دولتی از طرف انجمن برای تصدی شهرداری انتخابشود و خود او راضی باشد اداره متبوع کارمند ممکن است با انتقال او موافقت کند.
ماده 52 ـ حکم انتصاب شهردار پس از معرفی فرماندار از طرف وزارت کشور صادر خواهد شد.
تبصره ـ در مواقع رسمی و تشریفاتی شهردار و در غیاب او معاون شهرداری نماینده شهرخواهد بود.
ماده 53 ـ چنانچه یک یا چند نفر از اعضا انجمن شهر بعملیات شهردار اعتراض و یا ایرادیداشته باشند باید مطلب را کتبا بصورت استیضاح باطلاع رییس انجمن برسانند رییس آن را در جلسه فوق العاده انجمن قرایت و بشهردار ابلاغ خواهد کرد و شهردار موظف است در جلسه عادی یا فوق العاده انجمن برای جواب استیضاح حضور بهم رسانده فاصله طرح استیضاح با تشکیل جلسهعادی یا فوق العاده که از طرف رییس انجمن تعیین خواهد شد نباید از 10 روز تجاوز نماید انجمنپس از طرح استیضاح و جواب شهردار رای موافق یا مخالف خواهد داد. در صورتیکه انجمن بهاکثریت تام عده حاضر در جلسه رای مخالف بدهد شهردار از همان تاریخ بلافاصله از شغل خود برکنار و از طرف انجمن فورا بر طبق مقررات این قانون اقدام به انتخاب شهردار خواهد شد در فاصله بین صدور رای عدم اعتماد و عزل شهردار تا انتخاب شهردار جدید معاون شهرداری و در صورتنبودن معاون کارمند مقدم تحت نظر انجمن عهدهدار و مسئول اداره امور شهرداری خواهد بود.
ب ـ معاون شهرداری
ماده 54 ـ سازمان اداری شهرداریها به نسبت بودجه و درآمد و حجم کار شهرداری از طرفشهرداری با اطلاع انجمن شهر تهیه و پس از تصویب وزارت کشور بموقع اجرا گذاشته خواهد شد.
تبصره ـ شهردار میتواند قسمتی از وظایف و اختیارات خود را با تصویب انجمن شهر و بموجب حکم کتبی به معاون یا سایر مسئولان شهرداری واگذار کند.
فصل ششم ـ در وظایف شهرداری
ماده 55 ـ وظایف شهرداری بشرح ذیل است:
1 ـ ایجاد خیابانها و کوچهها و میدانها و باغهای عمومی و مجاری آب و توسعه معابر در حدودقوانین موضوعه.
2 ـ تنظیف و نگاهداری و تسطیح معابر و انهار عمومی و مجاری آبها و فاضلاب و تنقیه قنواتمربوط به شهر و تامین آب و روشنایی بوسایل ممکنه.
تبصره 1 ـ سدّ معابر عمومی و اشغال پیادهروها و استفاده غیرمجاز آنها و میدانها و پارکها وباغهای عمومی برای کسب و یا سکنی و یا هر عنوان دیگری ممنوع است و شهرداری مکلف استاز آن جلوگیری و در رفع موانع موجود و آزاد نمودن معابر و اماکن مذکور فوق بوسیله مأمورین خود رأسا اقدام کند. در مورد دکههای منصوب قبل از تصویب این قانون شهرداری مکلف است نسبت بهبرداشتن آنها اقدام و چنانچه صاحبان این قبیل دکهها ادعای خسارتی داشته باشند با نظر کمیسیونمقرر در ماده 77 نسبت به جبران خسارات آنها اقدام کند ولی کسانی که بعد از تصویب این قانوناقدام به نصب دکههایی در معابر عمومی کنند شهرداری موظف است رأسا و بوسیله مأمورین خوددر برداشتن این قبیل دکهها و رفع سد معبر اقدام کند و اشخاص مزبور حق ادعای هیچگونه خسارتینخواهند داشت.
تبصره 2 ـ احداث تاسیسات تولید و توزیع برق و تعیین نرخ آن در شهرها تا موقعی که وزارتاب و برق نیروی آن را تامین نکرده است با موافقت قبلی وزارت آب و برق بعهده شهرداری است.
تهیه آب مشروب شهرها و تامین وسایل توزیع و وضع مقررات مربوط به آن و همچنین تعییننرخ آب در شهرها به استثنای مواردی که سازمانهای تابعه وزارت آب و برق عهدهدار آن هستند باتصویب انجمن شهر بعهده شهرداری خواهد بود. این قبیل شهرداریها میتوانند با تصویب انجمنشهر و تایید وزارت کشور تهیه آب مشروب و توزیع آن را به موسساتی که طبق اصول بهداشتیعمل نمایند واگذار کنند.
تبصره 3 ـ موسسات خیریه که تامین آب شهرها را قبل از تصویب این قانون بعهده داشتهاند وعملیات آنها مورد تایید شهرداری محل و وزارت کشور باشد میتوانند کماکان بکار خود ادامه دهند.
تبصره 4 ـ شهرداری مکلف است محلهای مخصوصی برای تخلیه زباله و نخاله و فضولاتساختمانی و مواد رسوبی فاضلابها و نظایر آنها تعیین و ضمن انتشار آگهی باطلاع عموم برساند.
محلهای تخلیه زباله باید خارج از محدوده شهر تعیین شود و محل تاسیس کارخانجات تبدیلزباله به کود به تشخیص شهرداری خواهد بود.
رانندگان وسایل نقلیه اعم از کندرو و یا موتوری مکلفند آنها را فقط در محلهای تعیین شده ازطرف شهرداری خالی نمایند.
مجازات متخلفین طبق ماده 276 قانون کیفر عمومی تعیین میشود. در صورت تخلف مراتبهربار در گواهینامه رانندگی متخلف قید و اگر ظرف یکسال سه بار مرتکب همان تخلف شود بارسوم به حداکثر مجازات خلافی محکوم و گواهینامه او برای یکسال ضبط میشود و در همان مدتاز رانندگی ممنوع خواهد بود.
به تخلفات مزبور در دادگاه بخش رسیدگی خواهد شد.
3 ـ مراقبت و اهتمام کامل در نصب برگه قیمت بر روی اجناس و اجرای تصمیمات انجمننسبت به ارزانی و فراوانی خواروبار و مواد مورد احتیاج عمومی و جلوگیری از فروش اجناس فاسدو معدوم نمودن آنها.
4 ـ مراقبت در امور بهداشت ساکنین شهر و تشریک مساعی با موسسات وزارت بهداری درآبلهکوبی و تلقیح واکسن و غیره برای جلوگیری از امراض ساریه.
5 ـ جلوگیری از گدایی، واداشتن گدایان بکار و توسعه آموزش عمومی و غیره.
6 ـ اجرای تبصره 1 ماده 8 قانون تعلیمات اجباری و تاسیس موسسات فرهنگی و بهداشتی وتعاونی مانند بنگاه حمایت مادران و نوانخانه و پرورشگاه و درمانگاه و بیمارستان و شیرخوارگاه وتیمارستان و کتابخانه و کلاسهای مبارزه با بیسوادی و کودکستان و باغ کودکان و امثال آن در حدوداعتبارات مصوب و همچنین کمک بهاین قبیل موسسات و مساعدت مالی به انجمن تربیت بدنی وپیشاهنگی و کمک به انجمنهای خانه و مدرسه و اردوی کار.
شهرداری در این قبیل موارد و همچنین در مورد موزهها و خانههای فرهنگی و زندان با تصویبانجمن شهر از اراضی و ابنیه متعلق بخود با حفظ مالکیت برایگان و یا با شرایط معین بمنظورساختمان و استفاده باختیار موسسات مربوط خواهد گذاشت.
تبصره 1 ـ تبصره ماده 5 قانون نظارت در مصرف سهمیه فرهنگ از درآمد شهرداریها مصوب28/3/34 بقوّت خود باقی است.
تبصره 2 ـ تبصره 59 قانون بودجه سال 1339 کل کشور بقوّت خود باقی است.
7 ـ حفظ و اداره کردن دارایی منقول و غیرمنقول شهرداری و اقامه دعوی بر اشخاص و دفاع ازدعاوی اشخاص علیه شهرداری.
8 ـ برآورد و تنظیم بودجه و متمم بودجه و اصلاح بودجه و تفریغ بودجه شهرداری و تنظیمپیشنهاد برنامه ساختمانی و اجرای آن پس از تصویب انجمن شهر یک نسخه از بودجه مصوب وبرنامه ساختمانی بوسیله فرماندار یا بخشدار بوزارت کشور ارسال میشود.
9 ـ انجام معاملات شهرداری اعم از خرید و فروش اموال منقول و غیرمنقول و مقاطعه و اجارهو استیجاره پس از تصویب انجمن شهر با رعایت صلاح و صرفه و مقررات آییننامه مالی شهرداریهاپیشبینی شده در این قانون.
10 ـ اهدا و قبول اعانات و هدایا بهنام شهر با تصویب انجمن.
اعانات پرداختی بشهرداری یا موسسات خیریه از طرف وزارت دارایی جز هزینه قابل قبولاعانهدهندگان پذیرفته میشود و اعانهدهنده نسبت به مبلغ اعانهای که داده است از مالیات بر درآمدمعاف میباشد.
11 ـ نظارت و مراقبت در صحت اوزان و مقیاسها.
12 ـ تهیه آمار مربوط به امور شهر و موالید و متوفیات.
13 ـ ایجاد غسالخانه و گورستان و تهیه وسایل حمل اموات و مراقبت در انتظام امور آنها.
14 ـ اتخاذ تدابیر موثر و اقدام لازم برای حفظ شهر از خطر سیل و حریق و همچنین رفع خطر ازبناها و دیوارهای شکسته و خطرناک واقع در معابر عمومی و کوچهها و اماکن عمومی و دالانهایعمومی و خصوصی و پرکردن و پوشاندن چاهها و چالههای واقع در معابر و جلوگیری از گذاشتنهر نوع اشیا در بالکنها و ایوانهای مشرف و مجاور به معابر عمومی و دودکشهای ساختمانها کهباعث زحمت و خسارت ساکنین شهرها باشد.
تبصره ـ در کلیه موارد مربوط به رفع خطر از بناها و غیره و رفع مزاحمتهای مندرج در مادهفوق شهرداری پس از کسب نظر مأمور فنی خود به مالکین یا صاحبان اماکن یا صاحبان ادواتمنصوب ابلاغ مهلتدار و متناسبی صادر مینماید و اگر دستور شهرداری در مهلت معین بموقعاجرا گذاشته نشود شهرداری رأسا با مراقبت مأمورین خود اقدام برفع خطر یا مزاحمت خواهد نمودو هزینه مصروف را باضافه صدی پانزده خسارت از طرف دریافت خواهد کرد.
مقررات فوق شامل کلیه اماکن عمومی مانند سینماها ـ گرمابهها ـ مهمانخانهها ـ دکاکین ـقهوهخانهها ـ کافه رستورانها ـ پاساژها و امثال آن که محلرفتوآمدمراجعهعموم است نیزمیباشد.
15 ـ جلوگیری از شیوع امراض ساریه انسانی و حیوانی و اعلام اینگونه بیماریها به وزارتبهداری و دامپزشکی و شهرداریهای مجاور هنگام بروز آنها و دور نگاهداشتن بیماران مبتلا بهامراض ساریه و معالجه و دفع حیواناتی که مبتلا به امراض ساریه بوده و یا در شهر بلاصاحب ومضر هستند.
16 ـ تهیه مقررات صنفی و پیشنهاد آن به انجمن شهر و مراقبت در امور صحّی اصناف وپیشهوران.
17 ـ پیشنهاد اصلاح نقشه شهر در صورت لزوم و تعیین قیمت عادله اراضی و ابنیه متعلق بهاشخاص که مورد احتیاج شهر باشد بر طبق قانون توسعه معابر و تامین محل پرداخت آن و ایجاد وتوسعه معابر و خیابانها و میدانها و باغهای عمومی و تهیه اراضی مورد احتیاج برای لولهکشی وفاضلاب اعم از داخل یا خارج شهر و همچنین تهیه اراضی لازم برای ساختمان مخزن و نصبدستگاه تصفیه و آبگیری و متعلقات آنها بر طبق قانون توسعه معابر.
18 ـ تهیه و تعیین میدانهای عمومی برای خرید و فروش ارزاق و توقف وسایط نقلیه و غیره.
19 ـ تهیه و تدوین آیین نامه برای فراوانی و مرغوبیت و حسن اداره فروش گوشت و نان شهر واجرای آن پس از تصویب انجمن شهر.
20 ـ جلوگیری از ایجاد و تاسیس کلیه اماکن که بنحوی از انحا موجب بروز مزاحمت برایساکنین یا مخالف اصول بهداشت در شهرهاست شهرداری مکلف است از تاسیس کارخانهها ـکارگاهها ـ گاراژهای عمومی و تعمیرگاهها و دکانها و همچنین مراکزی که مواد محترقه میسازند واصطبل چارپایان و مراکز دامداری و بطور کلی تمام مشاغل و کسبهایی که ایجاد مزاحمت و سروصدا کنند یا تولید دود یا عفونت و یا تجمع حشرات و جانوران نماید جلوگیری کند و در تخریبکورههای آجر و گچ و آهکپزی و خزینه گرمابههای عمومی که مخالف بهداشت است اقدام نماید وبا نظارت و مراقبت در وضع دودکشهای اماکن و کارخانهها و وسایط نقلیه که کارکردن آنها دودایجادمیکند از آلوده شدن هوای شهر جلوگیری نماید و هرگاه تاسیسات مذکور فوق قبل از تصویب اینقانون بوجود آمده باشد آنها را تعطیل کند و اگر لازم شود آنها را بخارج از شهر انتقال دهد.
تبصره ـ شهرداری در مورد تعطیل و تخریب و انتقال بخارج از شهر مکلف است مراتب راضمن مهلت مناسبی بصاحبان آنها ابلاغ نماید و اگر صاحب ملک بنظر شهرداری معترض باشد بایدظرف ده روز اعتراض خود را به کمیسیونی مرکب از سه نفر که از طرف انجمن شهر انتخاب خواهندشد تسلیم کند ـ رای کمیسیون قطعی و لازمالاجرا است.
هرگاه رای کمیسیون مبنی بر تایید نظر شهرداری باشد و یا صاحب ملک در موقع اعتراض نکردهو یا در مهلت مقرر شخصا اقدام نکند شهرداری بوسیله مأمورین خود رأسا اقدام خواهد نمود.
21 ـ احداث بناها و ساختمانهای مورد نیاز محل از قبیل رختشویخانه و مستراح و حمامعمومی و کشتارگاه و میدانها و باغ کودکان و ورزشگاه مطابق اصول صحی و فنی و اتخاذ تدابیر لازمبرای ساختمان خانههای ارزان قیمت برای اشخاص بیبضاعت ساکن شهر.
22 ـ تشریک مساعی با فرهنگ در حفظ ابنیه و آثار باستانی شهر و ساختمانهای عمومی ومساجد و غیره.
23 ـ اهتمام در مراعات شرایط بهداشت در کارخانهها و مراقبت در پاکیزگی گرمابهها ونگاهداری اطفال بیبضاعت و سرراهی.
24 ـ صدور پروانه برای کلیه ساختمانهایی که در شهر میشود.
تبصره ـ شهرداری در شهرهایی که نقشه جامع شهر تهیه شده مکلف است طبق ضوابط نقشهمذکور در پروانههای ساختمانی نوع استفاده از ساختمان را قید کند. در صورتیکه برخلافمندرجات پروانه ساختمانی در منطقه غیرتجاری محل کسب یا پیشه و یا تجارت دایر شودشهرداری مورد را در کمیسیون مقرر در تبصره 1 ماده 100 این قانون مطرح مینماید و کمیسیون درصورت احراز تخلف مالک یا مستاجر با تعیین مهلت مناسب که نباید از دو ماه تجاوز نماید در موردتعطیل محل کسب یا پیشه و یا تجارت ظرف مدت یکماه اتخاذ تصمیم میکند.
این تصمیم وسیله مأمورین شهرداری اجرا میشود و کسی که عالما از محل مزبور پس ازتعطیل برای کسب و پیشه و یا تجارت استفاده کند به حبس جنحهای از ششماه تا دو سال و جزاینقدی از پنجهزار و یکریال تا ده هزار ریال محکوم خواهد شد و محل کسب نیز مجددا تعطیلمیشود.
دایر کردن دفتر وکالت و مطب و دفتر اسناد رسمی و ازدواج و طلاق و دفتر روزنامه و مجله ودفتر مهندسی وسیله مالک از نظر این قانون استفاده تجاری محسوب نمیشود.
25 ـ ساختن خیابانها و آسفالت کردن سواره روها و پیاده روهای معابر و کوچههای عمومی وانهار و جدولهای طرفین از سنگ آسفالت و امثال آن به هزینه شهرداری هر محل.
تبصره ـ بموجب ماده 113 اصلاحی لغو گردیده است.
26 ـ پیشنهاد برقراری یا الغا عوارض شهر و همچنین تغییر نوع و میزان عوارض اعم از کالاهایوارداتی و صادراتی کشور و محصولات داخلی و غیره و ارسال یک نسخه از تصویبنامه برای اطلاعوزارت کشور.
تبصره 1 ـ بمنظور تشویق صادرات کشور نسبت به کالاهای صادراتی بیشتر از یک درصدقیمت کالا نباید وضع عوارض شود.
تبصره 2 ـ کالاهای عبوری از شهرها که برای مقصد معینی حمل میشود از پرداخت هرگونهعوارض بشهرداریهای عرض راه معاف میباشد.
تبصره 3 ـ ماده 1 قانون مصوبه بهمن ماه 33 راجع به تشویق صادرات و تولید از تاریختصویب این قانون طبق تبصره 1 این بند تصحیح میشود.
تبصره 4 ـ آیین نامههای گریز از پرداخت عوارض شهرداری و استنکاف از آن با موافقتوزارتین کشور و دادگستری تنظیم و پس از تصویب هیات وزیران بموقع اجرا گذاشته میشود.
27 ـ وضع مقررات خاصی برای نامگذاری معابر و نصب لوحه نام آنها و شمارهگذاری اماکن ونصب تابلوی الصاق اعلانات و برداشتن و محو کردن آگهیها از محلهای غیرمجاز و هرگونهاقداماتی که در حفظ نظافت و زیبایی شهر موثر باشند.
28 ـ صدور پروانه کسب برای اصناف و پیشهوران، کلیه اصناف و پیشهوران مکلفند برای محلکسب خود از شهرداری محل پروانه کسب دریافت دارند.
تبصره ـ شهرداری میتواند نسبت به تعطیل محل کسب فاقد پروانه رأسا و بوسیله مأمورینخود اقدام نماید.
ماده 56 ـ شهرداری خارج از حدود مصوب شهر حق تعهد تهیه و توزیع آب و برق و سایرتاسیسات شهرداری را ندارد.
ماده 57 ـ اجرای مقررات شهرداری که جنبه عمومی دارد و بتصویب انجمن رسیده پس از اعلامبرای کلیه ساکنین شهر لازمالرعایه است و اگر تصمیمی در حدود قوانین و وظایف مربوط به انجمنشهر راجع به شخص یا اشخاص یا موسسات معینی اتخاذ شده باشد پس از ابلاغ در صورتیکه آنهابه تصمیم متخذه تسلیم نباشند میتوانند ابتدا به انجمن شهر و در ثانی به انجمن ولایتی و درصورت نبودن انجمن ولایتی به وزارت کشور شکایت نمایند و نظر انجمن ولایتی یا وزارت کشورابلاغ میشود و چنانچه قبل از انجام تشریفات فوق ، اقدامی از طرف شهرداری شده باشد و پس ازرسیدگی محقق شود که ضرورت نداشته و متضمن خسارتی باشد شهرداری باید خسارت ناشیه ازآن اقدام را جبران کند.
چنانچه تصمیم وزارت کشور بضرر معترض یا معترضین اتخاذ شود متضرر میتواند بدادگاههایعمومی مراجعه نماید.
در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این تاپیک هستند. (0 عضو و 1 مهمان)
این مطلب را به اشتراک بگذارید